زمینه و هدف: نشانگان پیش از قاعدگی، مجموعهای از تغییرات رفتاری، خلقی و جسمانی است که پیش از دورهی قاعدگی یا در طول آن به صورت قابل پیشبینی و پیوسته رخ میدهد و به قدری شدید است که بعضی از جنبههای زندگی زنان را تحت تاثیر قرار داده و میتواند منجر به کاهش عملکرد سالم، مشکلاتی در روابط بین فردی و اختلافات خانوادگی گردد، لذا هدف از انجام پژوهش حاضر مقایسه اثربخشی مدیریت استرس به روش شناختی-رفتاری به روش ذهن آگاهی و کنترل استرس بر نشانگان ملال پیش از قاعدگی دختران دبیرستانی شهر اهواز بود.
روش کار: جامعه آماری پژوهش نیمه آزمایشی حاضر شامل دختران دبیرستانی شهر اهواز بود که تعداد نمونه آماری برابر با ۴۵ نفر دانشآموز بوده که به روش نمونه گیری در دسترس وارد پژوهش شدند. آزمودنی ها با توجه به همتاسازی به سه گروه کنترل استرس به شیوهی شناختی رفتاری، آموزش ذهنآگاهی و کنترل تقسیم شدند. ابزار جمع آوری دادهها، پرسشنامه غربالگری نشانگان پیش از قاعدگی(PSST) ۲۰۰۳ بود. تجزیه و تحلیل اماری با استفاده از روش آماری انکووا و آزمون تعقیبی توکی انجام گردید.
یافتهها: یافتهها نشان داد که هردو روش مدیریت استرس به روش شناختی-رفتاری و ذهن آگاهی به صورت جداگانه در کاهش نشانگان ملال پیش از قاعدگی تاثیر دارد (۰۵/۰P≤) اما بین دو روش مداخله تفاوت معنی داری به دست نیامد (۰۵/۰P≥).
نتیجهگیری: به طور کلی نتایج نشان داد که مدیریت استرس به روش شناختی-رفتاری در کاهش نشانگان ملال پیش از قاعدکی دختران تاثیرگذار است.