fa بررسی اثربخشی درمان شناختی ـ رفتاری، مذهبی فرهنگی در بهبود مبتلایان به اختلال وسواسی ـ جبری روان‌پزشکی Psychiatry پژوهشي Research     این پژوهش به منظور بررسی کارآمدی درمان شناختی ـ رفتاری مذهبی فرهنگی همراه با مصرف دارو و مقایسه آن با درمان دارویی و درمان شناختی ـ رفتاری علاوه بر دارو در درمان اختلال اضطرابی (وسواسی ـ جبری) صورت گرفته است. بدین منظور 15 بیمار مبتلا به اختلال وسواسی ـ جبری (5 مرد و 10 زن) که دارای زمینه مذهبی بودند، به طور تصادفی در 3 گروه قرار گرفتند که عبارت بودند از: 1- درمان با روش‌های شناختی ـ رفتاری مذهبی فرهنگی همراه با دارو 2- درمان دارویی (کلومی‌پرامین یا فلوگزتین) 3- درمان شناختی ـ رفتاری همراه با دارو. جهت تعیین مذهبی بودن بیمار از پرسش‏نامه پای‌بندی مذهبی استفاده گردید. تمام بیماران پیش از آغاز درمان و 8 هفته پس از درمان با استفاده از پرسش‏نامه اضطراب بک، پرسش‏نامه افسردگی بک، مقیاس وسواسی ـ جبری یل ـ براون، فهرست اعمال وسواسی، پرسش‏نامه باورها و پرسش‏نامه نگرش‌های ناسالم مورد ارزیابی قرار گرفتند. تجزیه و تحلیل نتایج به کمک مجذور خی و تحلیل واریانس 1 طرفه انجام شد. نتایج نشان داد که هر دو روش درمان شناختی ـ رفتاری مذهبی فرهنگی همراه با دارو و درمان شناختی ـ رفتاری همراه با دارو در کاهش علائم اضطرابی، افسردگی، وسواسی، باورها و نگرش‌های ناسالم بیماران موثر بوده و شدت آن‌ها را کاهش می‌دهد اما درمان دارویی تنها در کاهش علائم افسردگی و وسواسی موثر بوده و در کاهش اضطراب، باورها و نگرش‌های ناسالم اثری نداشته است. درمان شناختی ـ رفتاری مذهبی فرهنگی همراه با دارو در مقایسه با درمان دارویی به تنهایی موثرتر بوده اما در مقایسه با درمان شناختی ـ رفتاری همراه با دارو تأثیر بیش‌تری نداشته است. براساس نتایج به دست آمده از تحلیل‌های آماری، اگر چه نمرات خام شاخص‌های بهبودی در افرادی که روش شناختی رفتاری مذهبی فرهنگی در مورد آن‌ها اعمال شده بود بالاتر از سایر گروه‌ها بوده است، افزودن بخش مذهبی فرهنگی به روش‌های شناختی ـ رفتاری و دارو در بهبودی بیش‌تر بیماران مذهبی مبتلا به اختلال وسواسی ـ جبری نقش موثری ندارد. <br> This study was a comparative evaluation conducted to assess the effectiveness of cognitive-behavioral religious-cultural therapy in addition to medication treatment versus medication treatment alone and cognitive-behavioral therapy in addition to medication treatment in improvement of anxiety disorder (obsessive-compulsive). 15 obsessive-compulsive patients (5 males & 10 females) with religious background were randomly assigned into three groups: 1) Cognitive-behavioral religious-cultural therapy in addition to medication treatment (CBRCT, add. M), 2) Medication treatment alone (clomipramine or Fluoxetine), 3) Cognitive-behavioral therapy in addition to medication treatment (CBT, add. M). The subjects’ religious affiliation was determined by religious attitude questionnaire. All patients were evaluated before the commencement of treatment and, once again, eight weeks after the treatment by Beck Anxiety Inventory (BAI), Beck Depression Inventory (BDI), Yale-Brown Obsessive-Compulsive Scales, a checklist of obsessive behaviors, religious beliefs questionnaire and dysfunctional attitude questionnaire. The results were analyzed and further interpreted by chi-squared test(X2) and one-way analysis of variance (ANOVA). The results showed that both cognitive-behavioral religious-cultural therapy in addition to medication treatment and cognitive-behavioral therapy in addition to medication treatment were effective in reducing the severity of anxiety symptoms, depression, obsession, and dysfunctional beliefs and attitudes. Medication treatment alone was only effective in reducing symptoms of depression and obsession, while it was not effective in reducing anxiety or dysfunctional beliefs and attitudes. Cognitive-behavioral religious-cultural therapy in addition to medication treatment was more effective than medication treatment alone, but in comparison with cognitive-behavioral therapy in addition to medication treatment was less effective. Based on the statistical analysis of findings, the addition of religious cultural components to cognitive-behavioral therapy was not necessarily effective in improvement of religious patients with symptoms of obsessive- compulsive disorder however, the raw scores of improvement indices were higher in subjects receiving cognitive–behavioral religious-cultural therapy in addition to medication treatment than the other groups. ،1 – اختلال اضطرابی ،2 – اختلال وسواسی ـ جبری ،3 – درمان شناختی ـ رفتاری ،4 – درمان مذهبی ـ فرهنگی ،5 – درمان دارویی Key Words: 1) Anxiety Disorder 2) Obsessive-Compulsive Disorder 913 923 http://rjms.iums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-1-113&slc_lang=fa&sid=1 S.A Bayanzadeh سیداکبر بیان‌زاده 3900319475328460015412 3900319475328460015412 Yes J Bolhary جعفر بوالهری 3900319475328460015413 3900319475328460015413 No M Dadfar محبوبه دادفر 3900319475328460015414 3900319475328460015414 No I Karimi Keisomi عیسی کریمی کیسمی 3900319475328460015415 3900319475328460015415 No