fa بررسی قطر عرضی بطن سوم مغز در تصویرهای توموگرافی کامپیوتری بیماران مبتلا به اختلال افسردگی عمده رادیولوژی Radiology پژوهشي Research <p style="DIRECTION: rtl">    هدف از این مطالعه بررسی حداکثر قطر عرضی بطن سوم مغز در تصویرهای توموگرافی کامپیوتری بیماران مبتلا به اختلال افسردگی عمده و مقایسه آن با افراد سالم(گروه شاهد) بوده است. بدین منظور درمانگاه‌ها و بخش‌های روان‌پزشکی دانشگاه علوم پزشکی ایران و بخش رادیولوژی بیمارستان حضرت رسول اکرم(ص) جهت بررسی انتخاب شدند. در ابتدا طی یک مطالعه مقدماتی، پایایی شخصی و گروهی مجری طرح برای تعیین متغیرهای مطالعه از تصویرهای توموگرافی کامپیوتری انجام شد سپس برای بیماران مراجعه کننده به درمانگاه‌های روان‌پزشکی که مبتلا به اختلال افسردگی عمده بودند و معیارهای ورود به مطالعه را داشتند، پس از گرفتن رضایت‌نامه آگاهانه توموگرافی کامپیوتری مغز صورت گرفت. افراد گروه شاهد از بین مراجعه‌کنندگان به واحد سی‌تی‌اسکن بیمارستان حضرت رسول(ص) که معیارهای ورود به مطالعه را داشتند، انتخاب شدند. در این مطالعه تصویرهای کامپیوتری مغز 30 بیمار و 30 نفر شاهد که با بیماران از نظر سن و جنس هم‌سان شده بودند، توسط رایانه دستگاه مورد بررسی قرار گرفت و پس از اندازه‌گیری‌های خطی، نسبت بطن به مغز با پلانیمتری و دانسیومتری محاسبه شد. داده‌های مطالعه با استفاده از آزمون t دو دامنه با داده‌های مستقل و ضریب هم‌بستگی پیرسون بررسی گردید. مقایسه میانگین حداکثر پهنای بطن سوم بین بیماران و افراد گروه شاهد، تفاوت معناداری را در تمام زیرگروه‌های سنی و جنسی نشان داد(5/0P<). در مقایسه افراد بیمار و شاهد جوان‌تر از 40 سال، تفاوت معنا‌داری در رابطه با اندازه‌گیری‌های خطی مربوط به لوب فرونتال و نیز عدد هوکمن و نسبت بطن به مغز مشاهده شد(در تمام موارد 5/0P< بود) اما این تفاوت بین افراد بیمار و شاهد 40 ساله و مسن‌تر وجود نداشت. بررسی هم‌بستگی‌ها نشان داد که هر چه بیماری در سن پایین‌تری شروع شود و مدت بیماری بیش‌تر باشد، قطر عرضی بطن سوم(به ترتیب 37/0-=r و 37/0=r) و شیار بین نیمکره‌ای(به ترتیب 39/0-=r و 39/0=r) اندازه بزرگ‌تری خواهد داشت. از سوی دیگر با افزایش تعداد حملات بیماری نسبت بطن به مغز و قطر عرضی بطن سوم افزایش می‌یافت(به ترتیب 5/0=r و 52/0=r). با توجه به نتایج مطالعه حاضر این فرضیه مطرح می‌شود که اختلال افسردگی عمده با بزرگی بطن سوم مغز همراه بوده و ابتلا به این اختلال، روند کاهش حجم بافت مغزی ناشی از افزایش سن را در لوب فرونتال تسریع می‌کند اما سبب افزایش آن نمی‌گردد.</p><p>         <br></p> The objective of the present study was to compare the maximum width of the third ventricle(V3) in brain computed tomographic (CT) scans of patients with Major Depressive Disorder (MDD) and normal healthy controls in psychiatry clinics and wards of Iran University of Medical Sciences and radiology Department of Hazrat Rasoul Hospital. First, during a pilot study, interrater and intrarater reliability of the researcher in obtaining CT values were assessed. Then, patients consequently admitted to the psychiatry clinics were included if they met MDD and inclusion criteria, and if they had filled informed consent. Controls who met inclusion criteria were selected from healthy persons admitted to CT department using planimetric and densiometric methods. CT scans of 30 patients and 30 age and sex matched controls were assessed and linear values and ventricular brain ratio(VBR) were measured. Data was assessed by using independent sample, two-tailed t-test and Pearson’s correlation coefficient. The mean width of V3 showed significant difference between all age and sex subgroups of patients and controls(P<0.5). There was a significant difference between patients and controls younger than 40 in linear values of frontal lobe, Huckmann number and VBR(P<0.5 in all cases), but no difference was observed in older groups. Correlation assessment showed that the sooner the illness began and the longer its duration was, the greater the maximum width of V3 (r=-0.37 and 0.37 respectively) and interhemispheric fissure(r=-0.39 and 0.39 respectively) were. Also, number of episodes was positively correlated with VBR and maximum width of V3 (r=0.5 and 0.52 respectively). Based on the findings, it could be hypothesized that there is an enlarged third ventricle of the brain in patients with MDD. Also, MDD can accelerate age-related decrease of the brain tissue of the fronal lobe, but does not increase it. ،1 – افسردگی ،2 – توموگرافی کامپیوتری ،3 – نسبت بطن به مغز، 4 – بطن سوم Key Words: 1) Depression 2) Computed Tomography 771 779 http://rjms.iums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-1-96&slc_lang=fa&sid=1 D Saedi داریوش ساعدی 3900319475328460015354 3900319475328460015354 No M Yekrang Safakar مجتبی یکرنگ صفاکار 3900319475328460015355 3900319475328460015355 Yes K Farid Araki کیقباد فرید اراکی 3900319475328460015356 3900319475328460015356 No