fa مقایسه اثربخشی توان‌بخشی شناختی- رایانه‌ای و تمرین‌های عملی عصب‌روان‌شناختی بر بهبود سرعت، صحت و درک خواندن دانش‌آموزان مبتلا به اختلال نارساخوانی اعصاب کودکان Pediatric Neurology پژوهشي Research <strong><span style="color:#0070c0;"><span style="font-family:B Mitra;"><span style="font-size:10.0pt;">زمینه و هدف: </span></span></span></strong><span style="color:black;"><span style="font-family:B Mitra;"><span style="font-size:10.0pt;">در زمینه توان‌بخشی دانش‌آموزان نارساخوان شیوه‌های متعددی مورد آزمایش قرار گرفته است. هدف پژوهش حاضر مقایسه اثربخشی توان‌بخشی شناختی-رایانه&shy;ای و تمرین‌های عملی عصب‌روان‌شناختی بر بهبود سرعت، صحت و درک مطلب کودکان نارساخوان بود. </span></span></span><span dir="LTR"><span style="color:black;"><span style="font-family:Times New Roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;"></span></span></span></span><br> <strong><span style="color:#0070c0;"><span style="font-family:B Mitra;"><span style="font-size:10.0pt;">روش کار:</span></span></span></strong><span style="color:black;"><span style="font-family:B Mitra;"><span style="font-size:10.0pt;"> روش پژوهش نیمه آزمایشی و از نوع پیش‌آزمون- پس‌آزمون چند‌گروهی بود. جامعه آماری را کلیه دانش&shy;آموزان ابتدایی مبتلا به اختلال نارساخوانی شهرهای آمل و محمودآباد در سال تحصیلی 98-1397 تشکیل دادند که به مراکز اختلال یادگیری این دو شهر ارجاع شده بودند. تعداد 45 نفر به روش نمونه‌گیری در دسترس انتخاب و با آزمون‌های هوش ریون و نارساخوانی نما ارزیابی شدند. بعد از تأیید تشخیص توسط کارشناسان، به‌صورت تصادفی در دوگروه آزمایشی و یک گروه گواه قرار گرفتند. مداخله به دو شیوه توان‌بخشی شناختی-رایانه‌ای و عملی هرکدام در 14 جلسه 45 دقیقه‌ای اعمال شد، ولی گروه کنترل مداخله‌ای دریافت نکرد. سرعت، صحت و درک خواندن در مرحله پیش‌آزمون و پس‌آزمون</span></span></span> <span style="color:black;"><span style="font-family:B Mitra;"><span style="font-size:10.0pt;">با آزمون نارساخوانی نما اندازه‌گیری شد. داده‌ها با استفاده از تحلیل کوواریانس چندمتغیری و آزمون تعقیبی بنفرونی تحلیل شد. </span></span></span><span dir="LTR"><span style="color:black;"><span style="font-family:Times New Roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;"></span></span></span></span><br> <strong><span style="color:#0070c0;"><span style="font-family:B Mitra;"><span style="font-size:10.0pt;">یافته‌ها:</span></span></span></strong><span style="color:black;"><span style="font-family:B Mitra;"><span style="font-size:10.0pt;"> نتایج نشان داد که توان‌بخشی شناختی رایانه‌ای بر سرعت و صحت خواندن اثربخشی بیشتری نسبت به روش توان‌بخشی عملی دارد، اما در مؤلفه درک خواندن، توان‌بخشی عملی اثربخشی بیشتری نشان داد. </span></span></span><span dir="LTR"><span style="color:black;"><span style="font-family:Times New Roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;"></span></span></span></span><br> <strong><span style="color:#0070c0;"><span style="font-family:B Mitra;"><span style="font-size:10.0pt;">نتیجه‌گیری:</span></span></span></strong><span style="color:black;"><span style="font-family:B Mitra;"><span style="font-size:10.0pt;"> نتایج بیان می‌کند که توان‌بخشی شناختی با کمک رایانه و تمرین‌های عصب‌روان‌شناختی بدون استفاده از رایانه در بهبود عملکرد خواندن کودکان نارساخوان مؤثر بوده و می‌توانند به‌نوعی مکمل یکدیگر باشند.</span></span></span> <strong>Background:</strong> Numerous methods have been tested in the field of rehabilitation of dyslexic students. The purpose of this study was to compare the effectiveness of computer-based cognitive rehabilitation and neuro-psychological exercises on reading speed, accuracy and comprehension of students with dyslexia.<br> <strong>Methods:</strong> The method was quasi-experimental and its design was multi-group with pretest and posttest phases. The statistical population was included all elementary school students with developmental dyslexia of Amol and Mahmood-abad cities during the academic year of 1397-98, who were referred to learning disability centers. 45 samples were selected by convenience sampling and assessed by Raven IQ test and a Persian version of reading and dyslexia test (NAMA). Samples were randomly assigned to experimental and control groups after confirming diagnose from LD experts. Interventions were conducted in methods of computer-based cognitive rehabilitation and practical cognitive rehabilitation for experimental groups in 14 sessions, but the control group did not receive any intervention. Reading speed, accuracy and comprehension were measured via NAMA test in two pre-test and post-test stages. Data were analyzed by multivariate analysis of covariance with Bonferroni post-hoc test.<br> <strong>Results:</strong> The results showed that computerized cognitive rehabilitation was more effective on the amount of reading speed and accuracy, but in comprehension, the practical method was more effective.<br> <strong>Conclusion:</strong> Computerized cognitive rehabilitation and practical cognitive rehabilitation are effective on dyslexia and these interventions can be complementary to each other in order to improve reading performance. توان‌بخشی شناختی-رایانه‌ای, تمرین‌های عملی عصب‌روان‌شناختی, سرعت خواندن, صحت خواندن, درک مطلب Computerized cognitive rehabilitation, Neuro-psychological exercises,Reading speed, Reading accuracy and comprehension 91 102 http://rjms.iums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-4752-1&slc_lang=fa&sid=1 Mohammad Javad Ranjbar محمدجواد رنجبر ranjbar_mohamadj@yahoo.com 3900319475328460048774 3900319475328460048774 Yes University of Mohaghegh Ardabil, Ardabil, Iran دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران sajjad Basharpoor سجاد بشرپور 3900319475328460048775 3900319475328460048775 No University of Mohaghegh Ardabili دانشگاه محقق اردبیلی nasser Sobhi-Gharamaleki ناصر صبحی قرامکلی 3900319475328460048776 3900319475328460048776 No Allameh Tabataba’i University دانشگاه علامه طباطبایی mohammad Narimani محمد نریمانی 3900319475328460048777 3900319475328460048777 No University of Mohaghegh Ardabili دانشگاه محقق اردبیلی