fa بررسی آسیب‌های شبکیه به دنبال مصرف کلروکین براساس یافته‌های پریمتری در 52 بیمار مبتلا به آرتریت روماتویید با یافته‌های فوندوسکوپی طبیعی که به بیمارستان اکرم(ص) مراجعه کرده بودند چشم Ophthalmology پژوهشي Research     کلروکین و داروی مشابه آن هیدروکسی کلروکین داروهای ضد مالاریا و از جمله داروهای ضد روماتیسم با اثر آهسته هستند. یکی از مهم ترین عوارض این داروها، آسیب شبکیه به دنبال مصرف آن‌ها است. روش‌های مختلفی به منظور تشخیص زودرس این گونه آسیب‌ها به کار گرفته شده است اما اختلاف نظر در این مورد فراوان می باشد. این مطالعه کوششی برای تشخیص زودرس آسیب شبکیه‌ به دنبال مصرف کلروکین با استفاده از پریمتری 2 تا 10 درجه مرکزی و بررسی عوامل تأثیرگذار بر پریمتری بوده است. این مطالعه به صورت مقطعی و آینده‌نگر با روش نمونه‌گیری توالی ساده روی 63 بیمار مبتلا به آرتریت روماتویید که حداقل 6 ماه پیش از بررسی تحت درمان با کلروکین قرار گرفته و هنوز دارو مصرف می‌کردند، انجام گردید. بیماران توسط چشم پزشک مورد معاینه قرار گرفتند و فوندوس به روش افتالموسکوپی مستقیم و غیرمستقیم مشاهده شد. بیماران در صورت عدم وجود تغییرات واضح و اختصاصی آسیب شبکیه به دنبال مصرف کلروکین جهت انجام دادن پریمتری ارجاع می‌شدند. بیست و یک بیمار در فاصله 3 تا 12 ماه از پریمتری اول به طور مجدد تحت پریمتری قرار گرفتند. نتایج پریمتری توسط یک چشم پزشک تفسیر می‌شد. این مطالعه در تجزیه و تحلیل نهایی، 52 بیمار مورد بررسی قرار گرفتند. از 63 بیمار مطالعه شده 42 بیمار تنها 1 بار پریمتری انجام داده بودند که 30 نفر آن‌ها(4/71%) پریمتری طبیعی و 12 نفر آن‌ها(6/28%) پریمتری غیرطبیعی داشتند. از 21 بیماری که حداقل 2 بار پریمتری انجام داده بودند، در 11 بیمار(4/52%) اولین پریمتری طبیعی و در 10 نفر دیگر(6/47%) اولین پریمتری غیرطبیعی بود. از 10 بیماری که اولین پریمتری آن‌ها غیرطبیعی بود، در 8 بیمار(80%) با وجود ادامه درمان با کلروکین، پریمتری دوم طبیعی گزارش گردید. پریمتری در 2 بیمار(20%) بدتر شده بود که هر دو بیمار دچار کاتاراکت و پیگمانتاسیون قرنیه شده بودند. از 11 بیماری که اولین پریمتری آن‌ها طبیعی بود در 3 بیمار(3/27%) در حالی که درمان با کلروکین ادامه داشت پریمتری دوم بدتر شد که با توجه به این مطلب، درمان با کلروکین قطع شد. در 8 بیمار دیگر(8/72%) اولین و دومین پریمتری طبیعی بود. در این مطالعه شیوع رتینوپاتی زودرس ناشی از کلروکین 9/5% برآورد گردید و ارتباطی بین دوز تجمعی کلروکین و نتیجه پریمتری وجود نداشت(7/0P>). هم چنین ارتباطی بین دوز روزانه و نتیجه پریمتری به دست نیامد(8/0P>). کاتاراکت نیز به عنوان یک بیماری زمینه‌ای چشمی به شکل واضحی نتیجه پریمتری را تحت تاثیر قرار می‌دهد(002/0P<) در حالی که پیگمانتاسیون قرنیه بر نتیجه پریمتری بی‌تأثیر است(13/0P>) و ارتباطی بین پیگمانتاسیون ماکولا و نتیجه پریمتری وجود ندارد(9/0P>). به عنوان نتیجه‌گیری کلی می‌توان گفت جهت تشخیص آسیب زودرس شبکیه به دنبال مصرف کلروکین می‌توان از پریمتری 2 تا 10 درجه مرکزی به عنوان ابزاری کارآمد استفاده کرد اما معاینات چشمی هم زمان و تکرار پریمتری در فاصله زمانی 6 ماه از پریمتری اول جهت تأیید آسیب شبکیه‌ به دنبال مصرف کلروکین ضروری می باشد.<br> Chloroquine and its congeners are antimalarial agents which have anti rheumatic properties. One of the most important side effects of these drugs is retinal toxicity. Different methods have been used for early detection of this complication but there is no firm consensus about the best one. The purpose of this study was to assess the value of central 2-10 perimetry in early detection of retinal toxicity. This prospective cross-sectional study was performed on 63 rheumatoid arthritis patients, who had been receiving chloroquine for at least 6 months and still were continuing this medication. All of the patients were examined by an ophthalmologist through direct and indirect ophthalmoscopy as well as central 2-10 perimetry. 21 of the cases were subjected to another perimetry, 3 to 12 months after the first perimetry. All the perimetric studies were interpreted by the same ophthalmologist. 2 out of 63 patients had macular pigmentary changes, 6 patients had cataract, 6 had corneal pigmentation and 3 ones were affected by both cataract and corneal pigmentation. Of 42 patients who were assessed by perimetry, 30 patients(71.4%) had normal results and 12 patients(28.6%) showed abnormal results. Out of 21 patients who were subjected to repeat perimetry, 11(52.4%) and 10(47.6%) patients had normal and abnormal results, respectively. In the latter group, in 8 patients(80%), despite continuing chloroquine, the second perimetric examination was normal unexpectedly. In 2 patients the second perimetric exam was worse and both of them had sustained cataract and corneal pigmentation. In 3 out of 11 patients(27.3%), who had normal result, the second perimetric examination showed some progression therefore, chloroquine was stopped in those patients. In this study the prevalence of chloroquine retinal toxicity was 5.9%. No correlation was found between accumulative and daily chloroquine dosages and perimetric results(P>0.7, P>0.8). Cataract as an underlying occular disease affected significantly the results of perimetric examinations(P<0.002). Corneal and macular pigmentation did not affect perimetric results(P>0.13, P>0.9). Central 2-10 perimetry is a useful method for early detection of chloroquine retinal toxicity, but concordant ophthalmologic examinations and regular periodic perimetric examinations is mandatory to confirm chloroquine retinal toxicity. ،– آرتریت روماتویید ،2 – کلروکین ،3 – پریمتری Key Words: 1) Rheumatoid Arthritis 2) Chloroquine 385 391 http://rjms.iums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-1-49&slc_lang=fa&sid=1 A Bidari علی بیداری 3900319475328460015172 3900319475328460015172 No M Soltan Sanjari مصطفی سلطان سنجری 3900319475328460015173 3900319475328460015173 No M.A Saba محمدعلی صبا 3900319475328460015174 3900319475328460015174 Yes F Ahmadi فریده احمدی 3900319475328460015175 3900319475328460015175 No