fa تاثیر اندازه بیمارستان بر کارایی فنی بیمارستان های تامین اجتماعی کشور آمار حیاتی Biostatistics پژوهشي Research <p> <strong> زمینه و هدف </strong>: از آنجا که بیمارستان‌ به عنوان بزرگ ‌ ترین و پرهزینه‌ترین واحد عملیاتی نظام سلامت به شمار می‌رود، توجه به کارایی و بازدهی درون‌دادها در آن از اهمیت بسزایی برخوردار است. علاوه بر این با توجه به اینکه یکی از پر هزینه‌ترین نهاده‌های بیمارستانی تخت می‌باشد به نحوی که هر تخت بیمارستانی عادی سالیانه به طور متوسط 30 میلیون تومان هزینه برای بیمارستان دارد و این در حالی است که درآمد حاصل از هر تخت به صورت میانگین 20 میلیون تومان بیشتر نیست و مبلغ مابه تفاوت آن بر بدهی‌های بیمارستان اضافه می‌کند، تخمین کارایی این نهاده به منظور کنترل هزینه‌های بیمارستانی ضروری به نظر می‌رسد. </p><p> <strong> روش کار </strong>: مطالعه حاضر به صورت مقطعی در فاصله سال های 1385 تا 1387 به صورت میدانی و کتابخانه‌ای بر روی 64 بیمارستان عمومی سازمان تامین اجتماعی کشور انجام گرفته است . به منظور سنجش کارایی از نرم افزار Win Deep استفاده شده و جهت مقایسه بیمارستان‌ها بر حسب تعداد تخت از نرم افزار 15 SPSS و تست های پارامتریک مربوطه در سطح معنی داری 05/0 استفاده شده است. </p><p> <strong> یافته‌ها </strong>: یافته‌ها نشان می‌دهد که میانگین کارایی فنی بیمارستان‌های بالای 100 تخت، 976/0 بوده ولی این میانگین در بیمارستان‌های زیر 100 تخت برابر با 962/0 بوده است . این در حالی است که آنالیز حاصل از مقایسه میانگین‌ها حکایت از کارایی بیشتر بیمارستان‌های بالای 100 تختخواب نسبت به بیمارستان‌های کمتر از 100 تخت دارد (04/0= p ). </p><p> <strong> نتیجه </strong>‌ <strong>گیری </strong>: به نظر می‌رسد عامل تخت فعال می‌تواند به عنوان یکی از عوامل تاثیر گذار در شاخص کارایی بیمارستان‌ها موثر باشد. هر چند در این راستا توجه همه جانبه به سایر نهاده‌ها مانند تعداد پزشک، تعداد پرستار، تخت روز اشغالی و عامل مدیریت و مسایل مرتبط با آن جهت دستیابی به حد مطلوب کارایی بیمارستان‌ها، ضروری خواهد بود. </p> <p> <strong> Background: </strong>Hospitals are considered as the greatest and most expensive operational units in health systems. A hospital bed costs almost 30 million in one year and it has just 20 million revenue, as a result, in this study, the relationship between these above variables were investigated in Social Security Hospitals in Iran. </p><p> <strong> Methods </strong>: This was a cross-sectional study from 2005-2007 that was conducted on 64 general hospitals of Social Security System. In order to assessment efficiency, Win Deep software was run and the parametric tests were applied to compare the hospitals` efficiency according to their bed number (size) at the statistical level of 0.05. </p><p> <strong> Results: </strong>Results showed that the average of technical efficiency in upper 100 bed hospitals was 0.976 in comparison with the average of 0.962 in lower 100 bed ones. In addition, the analysis of Independent T-Test between two groups presented a higher efficiency in the greater hospitals (P=0.04) . </p><p> <strong> Conclusions: </strong>It is considered that the bed number can be one of the effective factors on efficiency index in hospitals. Although it is important to pay adequate attention to other inputs rather than bed number in order to achieve optimum level of efficiency in hospitals. </p> کارایی فنی، تخت فعال، تحلیل پوششی داده‌ها. Technical efficiency, Hospital bed, Data envelopment analysis (DEA). 61 69 http://rjms.iums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-1-1419&slc_lang=fa&sid=1 Nahid Hatam ناهید حاتم 3900319475328460023309 3900319475328460023309 Yes Shiraz University of Medical Sciences دانشگاه علوم پزشکی شیراز Kimia Pourmohammadi کیمیا پورمحمدی 3900319475328460023310 3900319475328460023310 No Shiraz University of Medical Sciences دانشگاه علوم پزشکی شیراز Payvand Bastani پیوند باستانی 3900319475328460023311 3900319475328460023311 No Tehran University of Medical Sciences دانشگاه علوم پزشکی تهران Mehdi Javanbakht مهدی جوانبخت 3900319475328460023312 3900319475328460023312 No Tehran University of Medical Sciences دانشگاه علوم پزشکی تهران