fa تاثیـر مصـرف ویتامیـن C بــر سطــح سرمــی لیپوپروتئیــن‌ها، آپو B، آپو A-I و مالون دی‌آلدیید سرم و بررسی تداخل آن با مس در افراد هیپرلیپیدمیک علوم تغذیه Nutrition Sciences پژوهشي Research     با وجود آن که اغلب مطالعات اپیدمیولوژیک، نقش حمایتی ویتامین C را در جهت بهبود سطح لیپوپروتئین‌های سرم و کاهش بیماری‌های قلبی عروقی نشان داده‌اند، اثرات تداخلی بر جذب و متابولیسم مس نیز گزارش شده است. این مطالعه با هدف بررسی اثر ویتامین C بر لیپوپروتئین‌ها، آپوپروتئین‌ها، مالون دی‌آلدیید(MDA) و تداخل آن با مس از طریق اندازه‌گیری مس و سرولوپلاسمین سرم در افراد هیپرلیپیدمیک در سال 1381 انجام گردید. این پژوهش به روش کارآزمایی بالینی تصادفی دو سویه کور در 36 بیمار هیپرلیپیدمیک با کلسترول تام(TC) و تری‌گلیسرید(TG) سرم بیش از 300 میلی‌گرم در دسی‌لیتر صورت گرفت. افراد به طور تصادفی به 2 گروه دریافت کننده 500 میلی‌گرم ویتامین C و دارونما تقسیم شده و به مدت 10 هفته از ایــن مکمل‌هـــا استفاده کردند. در این مطالعه TG، TC، LDL-C، HDL-C سرم به روش آنزیمی، MDA سرم و ویتامین C خون به روش کالری‌متری، مس سرم به روش اسپکتروفتومتری جذب اتمی، سرولوپلاسمین سرم به روش آنزیمی، آپو B و آپو A-I به روش ایمونوتوربیدومتری اندازه‌گیری شد و داده‌ها توسط  T-Test، paired T-Test و کای‌دو و ANOVA مورد تجزیــه و تحلیل قرار گرفتند. در این مطالعه تغییــر معنی‌داری در الگوی مصرف مواد غذایـی، وضعیــت اقتصادی اجتماعـــی و آنتروپومتریک مشاهـده نشد. افزایش معنی‌داری در میزان ویتامین  C خون(001/0=P) و کاهـــش معنــی‌داری در MDA(01/0P<) و کلسترول تام(004/0P<)، آپو B(005/0P<) و                  (05/0P<)، بعد از تجویز دارو و دارونما در مقایسه با زمان قبل از تجویز دارو و دارونما در گروه ویتامین C وجود داشت. هم‌چنین افزایش معنی‌داری در میزان ویتامین C خون در پایان هفته دهم در مقایسه با گروه شاهد(01/0=P) دیده شد. میزان TG HDL، آپو A-I، مس و سرولوپلاسمین سرم تفاوت معنی‌داری در طول مطالعه در هر گروه بعد از تجویز دارو و دارونما در مقایسه با قبل از تجویز دارو و دارونما و هم‌چنین بعد از تجویز دارو و دارونما در 2 گروه در مقایسه با یکدیگر نداشت. به طور کلی می‌توان گفت مصرف مقدار 500 میلی‌گرم ویتامین C به مدت 10 هفته در افراد هیپرلیپیدمیک می‌تواند اثرات مفیدی روی وضعیت لیپوپروتئین‌ها و آپوپروتئین‌های سرمی داشته باشد بدون آن که اثری بر وضعیت مس بدن داشته باشد.<br> Epidemiological studies showed protective effect of vitamin C on improvement of serum lipoproteins and decrease of coronary heart disease(CHD), but its interaction with copper absorption and metabolism is also reported. The aim of the present study was to determine the effects of vitamin C on lipoproteins and its interaction with copper in hyperlipidemic patients. In a double blind placebo trial of parallel design study, 36 hyperlipidemic patients(total cholesterol(TC) and triglyceride(TG) greater than 200 mg/dl) were randomly assigned into two groups to receive daily 500mg vitamin C (study group) or placebo(control group) for 10 weeks. Fasting blood samples were collected at the beginning and at the end of the period. TG, TC, LDL-C, HDL-C were measured enzymatically, apo B and apo A-I immunoturbidometerically, MDA and vitamin C colorimetrically, serum copper via atomic absorption spectroscopy and plasma ceruloplasmin(CP) enzymatically. The obtained data which were analyzed by t-test, paired t-test, chi square and ANOVA, showed that in vitamin C group there was a significant decrease at the end of study in TC, apo B and MDA compared to initial value(P=0.004, P=0.005, P<0.01 respectively). There was a significant increase in blood vitamin C compared to initial value(P=0.001) and compared to control group(P=0.01). There was no significant change in TG, apoA-I, LDL-C and HDL-C, copper and CP during the study. It seemed that LDL particle size became greater due to apo B decrease but LDL-C did not change during the study. Therefore, it can be concluded that 500 mg vitamin C for 10 weeks in hyperlipidemic patients have desirable effects on TC, apo B and possibly LDL size and can decrease the risk of CHD without any interaction with body copper status. ،: 1 – ویتامین C ،2 – لیپوپروتئین ، 3 – مس ، 4 – هیپرلیپیدمی Key Words: 1) Vitamin C 2) Lipoproteins 3) Copper 4) Hyperlipidemic 59 67 http://rjms.iums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-1-141&slc_lang=fa&sid=1 F Shidfar فرزاد شیدفر 3900319475328460015041 3900319475328460015041 Yes S.A Keshavarz سیدعلی کشاورز 3900319475328460015042 3900319475328460015042 No A Ameri احمد عامری 3900319475328460015043 3900319475328460015043 No R Miri رضا میری 3900319475328460015044 3900319475328460015044 No M Jalali محمود جلالی 3900319475328460015045 3900319475328460015045 No